{"id":24965,"date":"2020-04-09T13:10:34","date_gmt":"2020-04-09T11:10:34","guid":{"rendered":"https:\/\/wbp.lublin.pl\/?p=24965"},"modified":"2020-04-15T10:37:18","modified_gmt":"2020-04-15T08:37:18","slug":"filozofia-w-czasie-zarazy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/wbp.lublin.pl\/index.php\/2020\/04\/09\/filozofia-w-czasie-zarazy\/","title":{"rendered":"Filozofia w czasie zarazy (Domowe Narodowe Czytanie, odc. 17)"},"content":{"rendered":"<p><!--more--><\/p>\n<p class=\"western\" align=\"justify\">Szukamy pomocy, szukamy podpowiedzi, jak przetrwa\u0107 ten trudny czas epidemii i odosobnienia. <b>Dorota<\/b> i <b>Krzysztof<\/b> polecaj\u0105 Pa\u0144stwu ksi\u0105\u017cki, kt\u00f3rych autorami s\u0105 znakomici polscy filozofowie.<\/p>\n<p class=\"western\" align=\"justify\">Powiadamy: o takiej rzeczywisto\u015bci, w kt\u00f3rej obecnie si\u0119 znajdujemy, nie \u015bni\u0142o si\u0119 nawet filozofom\u2026 A jednak nie, mo\u017ce to w\u0142a\u015bnie filozofowie wytycz\u0105 drog\u0119, my\u015bl, kt\u00f3ra pozwoli nam odnale\u017a\u0107 si\u0119 w tej ekstremalnej sytuacji. Robili to przecie\u017c od wiek\u00f3w, tylko czy my mieli\u015bmy czas na studiowanie filozof\u00f3w? Nadszed\u0142 teraz.<br \/>\nA zatem czytajmy filozof\u00f3w, niech b\u0119dzie to terapi\u0105 dla naszych sko\u0142atanych serc<br \/>\ni zamar\u0142ej z niepokoju duszy.<\/p>\n<p class=\"western\" align=\"right\"><b>Ewa<\/b><\/p>\n<hr \/>\n<p class=\"western\" align=\"center\"><b>Jak b\u0142\u0105dzi\u0107 \u2026 w czasie zarazy<\/b><\/p>\n<h2 class=\"western\" align=\"justify\"><span style=\"font-size: medium;\"><i><img data-dominant-color=\"af7f81\" data-has-transparency=\"false\" style=\"--dominant-color: #af7f81;\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft size-medium wp-image-24969 not-transparent\" src=\"https:\/\/wbp.lublin.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/Jak-200x300.jpg\" alt=\"\" width=\"200\" height=\"300\" \/>Jak b\u0142\u0105dzi\u0107 skutecznie. Zbigniew Miko\u0142ejko w rozmowie z Dorot\u0105 Kowalsk\u0105<\/i><\/span><span style=\"font-size: medium;\">, <\/span><span style=\"font-size: medium;\">Agora, Wydawnictwo Iskry, Warszawa 2013, 463, [1] s., il. kolor.<\/span><\/h2>\n<p class=\"western\" align=\"justify\">\u201e\u015awiat dzi\u015b rozbi\u0142 si\u0119 nam na kawa\u0142ki, ale ca\u0142e szcz\u0119\u015bcie mamy profesora Zbigniewa Miko\u0142ejk\u0119, kt\u00f3ry potrafi na powr\u00f3t go poskleja\u0107 i pokaza\u0107, co maj\u0105 wsp\u00f3lnego sny, obrazy dawnych mistrz\u00f3w, skandynawskie krymina\u0142y i Facebook z naszymi dzisiejszymi niepokojami, nadziejami i l\u0119kami. Miko\u0142ejko to specjalista od rozbrajania oczywisto\u015bci, zadawania niewygodnych pyta\u0144 zar\u00f3wno w sprawach ziemi, jak i nieba (oraz piek\u0142a). Nie ma dzi\u015b takich wielu\u201d.<\/p>\n<p class=\"western\" align=\"justify\">Te s\u0142owa Paw\u0142a Go\u017ali\u0144skiego, \u00f3wczesnego redaktora naczelnego magazynu \u201eKsi\u0105\u017cki\u201d, widniej\u0105 na ok\u0142adce wydanego w 2013 roku tomu <strong><em>Jak<\/em> <\/strong><i><b>b\u0142\u0105dzi\u0107 skutecznie. Profesor Zbigniew Miko\u0142ejko w rozmowie z Dorot\u0105 Kowalsk\u0105<\/b><\/i> (ksi\u0105\u017cka dost\u0119pna jest tak\u017ce w formie ebooka). Od ich napisania min\u0119\u0142o siedem lat, dla kogo\u015b t\u0142ustych, dla kogo\u015b zn\u00f3w chudych. Weszli\u015bmy w kolejny wiek z nadziejami, \u017ce zmianie ulegnie tylko to, co z\u0142e. Tymczasem okazuje si\u0119, \u017ce rozbicie \u015bwiata na kawa\u0142ki mo\u017cliwe jest w ka\u017cdej porze i w coraz to innych wymiarach \u2013 bo oto na naszych oczach wymyka si\u0119 z r\u0105k rzeczywisto\u015b\u0107, kt\u00f3r\u0105 dobrze znali\u015bmy, a o kt\u00f3rej coraz cz\u0119\u015bciej m\u00f3wi si\u0119, \u017ce w postaci, jak\u0105 znali\u015bmy, oswoili\u015bmy i lepiej lub gorzej uporz\u0105dkowali\u015bmy, nie wr\u00f3ci do nas ju\u017c nigdy. Zewsz\u0105d s\u0142ycha\u0107 jednak, \u017ce \u201ejeszcze b\u0119dzie przepi\u0119knie, jeszcze b\u0119dzie normalnie\u201d, trzeba tylko przeczeka\u0107. W takich chwilach dobrze jest chwyci\u0107 si\u0119 jakiego\u015b sta\u0142ego l\u0105du, kt\u00f3ry dla ka\u017cdego z nas mo\u017ce mie\u0107 inn\u0105 posta\u0107 \u2013 tych, kt\u00f3rych ostoj\u0105 s\u0105 ksi\u0105\u017cki, z pewno\u015bci\u0105 zainteresuje zbi\u00f3r rozm\u00f3w z Profesorem.<\/p>\n<p class=\"western\" align=\"justify\">Zbigniew Miko\u0142ejko prowadzi nas przez meandry \u015bwiata ze spokojem, humorem, m\u0105dro\u015bci\u0105 i\u2026 szczero\u015bci\u0105, nie ukrywa bowiem w\u0142asnych l\u0119k\u00f3w, kt\u00f3re towarzysz\u0105 cz\u0142owiekowi od zawsze. M\u00f3wi o snach, losie i przeznaczeniu, nieuchronno\u015bci przemijania i \u015bmierci, o euforii uczu\u0107. Wiele jest w ksi\u0105\u017cce odniesie\u0144 do historii, sztuki, filozofii, religii \u2013 niech nie b\u0119dzie to jednak dla nikogo powodem do zaniechania lektury jako ksi\u0105\u017cki zbyt trudnej i dost\u0119pnej tylko dla wszechstronnie i gruntownie wykszta\u0142conych. Gwarantuj\u0119, \u017ce od pierwszych stron poczuj\u0105 pa\u0144stwo, \u017ce Dorota Kowalska w\u0142a\u015bnie dla was przygotowa\u0142a wygodne miejsce do nieko\u0144cz\u0105cych si\u0119 rozm\u00f3w z Profesorem. Nieko\u0144cz\u0105cych si\u0119 \u2013 bo trudno t\u0119 ksi\u0105\u017ck\u0119 od\u0142o\u017cy\u0107 i trudno do niej nie wraca\u0107. Szczeg\u00f3lnie w sytuacji, gdy jaki\u015b \u015bwiat \u2013 wsp\u00f3lny, lub ten zupe\u0142nie prywatny \u2013 rozpada si\u0119 nagle na kawa\u0142ki.<\/p>\n<p class=\"western\" align=\"right\"><b>Dorota Mo\u015bcibrodzka \u2013 Dzia\u0142 Informacji i Promocji<\/b><\/p>\n<p class=\"western\" align=\"justify\">Polecam r\u00f3wnie\u017c wywiad z Profesorem: <a href=\"https:\/\/polskatimes.pl\/jak-przetrwac-epidemie-koronawirusa-prof-zbigniew-mikolejko-trzeba-wstapic-w-glab-siebie-sami-musimy-sobie-zapalic-iskre-nadziei\/ar\/c15-14882229\"><em>Jak przetrwa\u0107 epidemi\u0119 koronawirusa? Prof. Zbigniew Miko\u0142ejko: Trzeba wst\u0105pi\u0107 w g\u0142\u0105b siebie. Sami musimy sobie zapali\u0107 iskr\u0119 nadziei<\/em><\/a><\/p>\n<div id='gallery-1' class='gallery galleryid-24965 gallery-columns-2 gallery-size-medium'><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon landscape'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/wbp.lublin.pl\/index.php\/2020\/04\/09\/filozofia-w-czasie-zarazy\/mikolejko_1\/'><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"600\" height=\"400\" src=\"https:\/\/wbp.lublin.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/Mikolejko_1-600x400.webp\" class=\"attachment-medium size-medium not-transparent\" alt=\"Filozofia w czasie zarazy (Domowe Narodowe Czytanie, odc. 17)\" srcset=\"https:\/\/wbp.lublin.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/Mikolejko_1-600x400.webp 600w, https:\/\/wbp.lublin.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/Mikolejko_1-400x267.webp 400w, https:\/\/wbp.lublin.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/Mikolejko_1-768x512.webp 768w, https:\/\/wbp.lublin.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/Mikolejko_1-947x632.webp 947w, https:\/\/wbp.lublin.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/Mikolejko_1-624x416.webp 624w, https:\/\/wbp.lublin.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/Mikolejko_1-84x56.webp 84w, https:\/\/wbp.lublin.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/Mikolejko_1.webp 1024w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, 600px\" data-has-transparency=\"false\" data-dominant-color=\"2b2546\" style=\"--dominant-color: #2b2546;\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon landscape'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/wbp.lublin.pl\/index.php\/2020\/04\/09\/filozofia-w-czasie-zarazy\/mikolejko_2\/'><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"600\" height=\"400\" src=\"https:\/\/wbp.lublin.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/Miko\u0142ejko_2-600x400.webp\" class=\"attachment-medium size-medium not-transparent\" alt=\"Filozofia w czasie zarazy (Domowe Narodowe Czytanie, odc. 17)\" srcset=\"https:\/\/wbp.lublin.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/Miko\u0142ejko_2-600x400.webp 600w, https:\/\/wbp.lublin.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/Miko\u0142ejko_2-400x267.webp 400w, https:\/\/wbp.lublin.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/Miko\u0142ejko_2-768x512.webp 768w, https:\/\/wbp.lublin.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/Miko\u0142ejko_2-947x632.webp 947w, https:\/\/wbp.lublin.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/Miko\u0142ejko_2-624x416.webp 624w, https:\/\/wbp.lublin.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/Miko\u0142ejko_2-84x56.webp 84w, https:\/\/wbp.lublin.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/Miko\u0142ejko_2.webp 1024w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, 600px\" data-has-transparency=\"false\" data-dominant-color=\"2c295d\" style=\"--dominant-color: #2c295d;\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\n<p class=\"western\" align=\"justify\"><span style=\"color: #2d2d2d;\">Spotkanie w Teatrze Starym w Lublinie, 18 listopada 2014. Filozofowie &#8211; prof. dr hab. <\/span><span style=\"color: #2d2d2d;\"><b>Jadwiga Mizi\u0144ska<\/b><\/span><span style=\"color: #2d2d2d;\"> i prof. dr hab. <\/span><span style=\"color: #2d2d2d;\"><b>Zbigniew Miko\u0142ejko<\/b><\/span><span style=\"color: #2d2d2d;\"> &#8211; w ramach cyklu \u201eBitwa o literatur\u0119\u201d dyskutowali \u201eO cudach\u201d; fot. <\/span><span style=\"color: #2d2d2d;\"><b>Dorota Mo\u015bcibrodzka<\/b><\/span><\/p>\n<hr \/>\n<p class=\"western\" align=\"center\"><b>Kr\u00f3tki wst\u0119p do filozofowania w czasie zarazy.<br \/>\nNa podstawie wybranych poj\u0119\u0107 wg J. M. Boche\u0144skiego<\/b><\/p>\n<p class=\"western\" align=\"justify\"><i><img data-dominant-color=\"191716\" data-has-transparency=\"false\" style=\"--dominant-color: #191716;\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft size-medium wp-image-24966 not-transparent\" src=\"https:\/\/wbp.lublin.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/100-zabobon\u00f3w-207x300.jpg\" alt=\"\" width=\"207\" height=\"300\" \/>J\u00f3zef Boche\u0144ski,<\/i><i><b> Sto zabobon\u00f3w. kr\u00f3tki filozoficzny s\u0142ownik zabobon\u00f3w<\/b><\/i>, Wydawnictwo Philed, Krak\u00f3w 1994, 140 s. [publikacja mia\u0142a r\u00f3wnie\u017c kilka innych wyda\u0144, tak\u017ce w \u201edrugim obiegu\u201d]<\/p>\n<p class=\"western\" align=\"justify\">J\u00f3zef Maria Boche\u0144ski (1902-1995) &#8211; dominikanin, historyk logiki, filozof<br \/>\ni sowietolog, profesor na Uniwersytecie we Fryburgu. W ksi\u0105\u017cce <i><b>Sto zabobon\u00f3w. Kr\u00f3tki filozoficzny s\u0142ownik zabobon\u00f3w<\/b><\/i>, na niespe\u0142na 140 stronach om\u00f3wi\u0142,<br \/>\nw formie zwi\u0119z\u0142ych hase\u0142, 105 termin\u00f3w, zar\u00f3wno filozoficznych, jak i z pogranicza filozofii, socjologii, ekonomii politycznej czy og\u00f3lnie poj\u0119tej humanistyki.<\/p>\n<p class=\"western\" align=\"justify\">Wbrew pozorom i podtytu\u0142owi ksi\u0105\u017cki, nie s\u0105 to wcale wyspecjalizowane terminy filozoficzne. Znajdziemy bowiem w\u015br\u00f3d nich takie jak: artysta, be\u0142kot, dziennikarz, kobieta, literat, mi\u0142o\u015b\u0107, rewolucja, \u015bmier\u0107, urz\u0119dnik czy zwierz\u0119ta. Has\u0142a opatrzone s\u0105 odsy\u0142aczami do innych pokrewnych. Mimo \u017ce w tytule autor u\u017cy\u0142 terminu \u201ezabobon\u201d, chodzi mu tak naprawd\u0119 o b\u0142\u0119dy, b\u0142\u0119dne rozumiane, b\u0142\u0119dn\u0105 wyk\u0142adni\u0119. W rozumieniu Jacka Boche\u0144skiego zabobon nie ma tu konotacji magicznej, obrz\u0119dowej, za\u015bciankowej. Rozumie go raczej jako b\u0142\u0105d (logiczny), ugruntowany i powielany fa\u0142sz, wypaczon\u0105 interpretacj\u0119.<\/p>\n<p class=\"western\" align=\"justify\">We wst\u0119pie autor napisa\u0142: \u201eWierzenie, kt\u00f3re jest oczywi\u015bcie w wysokim stopniu fa\u0142szywe, a mimo to uwa\u017cane za na pewno prawdziwe\u201d. Boche\u0144ski rozr\u00f3\u017cnia dwa rodzaje zabobonu: wzgl\u0119dny i bezwzgl\u0119dny. Zabobon wzgl\u0119dny to wierzenie sprzeczne z wyznawanym przez nas \u015bwiatopogl\u0105dem, np. religia poga\u0144ska by\u0142a zabobonem dla chrze\u015bcijan. Z kolei zabobon bezwzgl\u0119dny to twierdzenie sprzeczne z faktami, prawami logiki, przyj\u0119tymi zasadami wnioskowania. I w\u0142a\u015bnie to drugie znaczenie zabobonu jest podstaw\u0105 wyk\u0142adu Boche\u0144skiego.<\/p>\n<p class=\"western\" align=\"justify\">Sk\u0105d bior\u0105 si\u0119 owe zabobony, czyli b\u0142\u0119dy? Wskutek zaprzeczania faktom, pomieszania poj\u0119\u0107, pogwa\u0142cenia elementarnych zasad metodologii. Boche\u0144ski, jako przeciwnik marksizmu, ostrze swej krytyki kieruje szczeg\u00f3lnie w stron\u0119 termin\u00f3w wypaczonych przez my\u015blicieli tego nurtu (m.in. dialektyka, kapitalizm, komunizm, marksizm, materializm, socjalizm). Jednak\u017ce w s\u0142owniku znajdziemy wiele termin\u00f3w pozornie neutralnych, znanych od czas\u00f3w antycznych i &#8211; zdaniem autora &#8211; b\u0142\u0119dnie wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie eksploatowanych. Zadania, jakie postawi\u0142 sobie autor, to tropienie ugruntowanych od lat w filozofii i humanistyce \u201ezabobon\u00f3w\u201d, wykazanie ich fa\u0142szywo\u015bci, b\u0142\u0119dno\u015bci (czasem zideologizowana) a tym samym ich obalenie.<\/p>\n<p class=\"western\" align=\"justify\">Ksi\u0105\u017cka ma t\u0119 zalet\u0119, \u017ce jest kr\u00f3tka, zwarta i tre\u015bciwa. Mo\u017cna rozpocz\u0105\u0107 czytanie od dowolnego has\u0142a, w dowolnym miejscu. Jest skierowana do szerokiego grona odbiorc\u00f3w, nie tylko do specjalist\u00f3w &#8211; filozof\u00f3w. Has\u0142a s\u0105 pisane prostym, zrozumia\u0142ym j\u0119zykiem, pozbawionym filozoficznego \u017cargonu. Opisy rzadko przekraczaj\u0105 jedn\u0105 stron\u0119. Mo\u017cna j\u0105 wi\u0119c sprawnie czyta\u0107 w autobusie, w trakcie reklam telewizyjnych, czy w czasie postoju na czerwonym \u015bwietle. \u0141atwo te\u017c zapami\u0119ta\u0107, gdzie sko\u0144czyli\u015bmy lektur\u0119. Nie ma wi\u0119c potrzeby zaginania kartek ksi\u0105\u017cki.<\/p>\n<p class=\"western\" align=\"right\"><b>Krzysztof Chachaj \u2013 Dzia\u0142 Informacji i Promocji<\/b><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"","protected":false},"author":7,"featured_media":24969,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_tec_requires_first_save":true,"_crdt_document":"","pgc_sgb_lightbox_settings":"","_EventAllDay":false,"_EventTimezone":"","_EventStartDate":"","_EventEndDate":"","_EventStartDateUTC":"","_EventEndDateUTC":"","_EventShowMap":false,"_EventShowMapLink":false,"_EventURL":"","_EventCost":"","_EventCostDescription":"","_EventCurrencySymbol":"","_EventCurrencyCode":"","_EventCurrencyPosition":"","_EventDateTimeSeparator":"","_EventTimeRangeSeparator":"","_EventOrganizerID":[],"_EventVenueID":[],"_OrganizerEmail":"","_OrganizerPhone":"","_OrganizerWebsite":"","_VenueAddress":"","_VenueCity":"","_VenueCountry":"","_VenueProvince":"","_VenueState":"","_VenueZip":"","_VenuePhone":"","_VenueURL":"","_VenueStateProvince":"","_VenueLat":"","_VenueLng":"","_VenueShowMap":false,"_VenueShowMapLink":false,"_tribe_blocks_recurrence_rules":"","_tribe_blocks_recurrence_description":"","_tribe_blocks_recurrence_exclusions":"","footnotes":""},"categories":[636,10],"tags":[],"class_list":["post-24965","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-domowe-narodowe-czytanie","category-aktualnosci"],"publishpress_future_action":{"enabled":false,"date":"2026-04-12 20:53:57","action":"change-status","newStatus":"draft","terms":[],"taxonomy":"category","extraData":[]},"publishpress_future_workflow_manual_trigger":{"enabledWorkflows":[]},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/wbp.lublin.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/24965","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/wbp.lublin.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/wbp.lublin.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wbp.lublin.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wbp.lublin.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=24965"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/wbp.lublin.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/24965\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":24971,"href":"https:\/\/wbp.lublin.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/24965\/revisions\/24971"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wbp.lublin.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/24969"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/wbp.lublin.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=24965"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/wbp.lublin.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=24965"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/wbp.lublin.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=24965"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}